Menu

Wśród ponad 40 trumien złożonych w krypcie rodowej Schaffgotschów pod kościołem św. Jana Chrzciciela w Cieplicach jest jedna wyjątkowa, bo nie hrabiego, ale księcia – biskupa wrocławskiego Filipa Gotarda Schaffgotscha. To za jego urzędowania na stolicy biskupiej we Wrocławiu w roku 1751 w nieznanych okolicznościach z włoskiej Sieny przez Wrocław przybyły do Rychtala jedne z najbardziej pożądanych w świecie chrześcijańskim relikwii - relikwie św. Jan Chrzciciela.

Bp. Philipp Gotthard von Schaffgotsch. Muzeum Narodowe we Wrocławiu.

Przyszły książę i biskup wrocławski urodził się 3 lipca 1716 r. w Cieplicach. Z dwóch małżeństw ojca miał ponad dziesięcioro rodzeństwa, z czego do wieku dojrzałego dożyło siedmiu jego braci oraz dwie siostry. Filipowi Gotardowi, od najmłodszych lat, ojciec wyznaczył karierę duchowną. Jako trzynastolatek, 20 maja 1729 r. otrzymał tonsurę, a dwa lata później cztery święcenia niższe, udzielone mu przez sufragana wrocławskiego, biskupa Sommerfelda. W latach 1731 – 1734 przebywał w Rzymie, jako alumn kolegium jezuickiego. Studia ukończył doktoratem z filozofii. Pracę bronił przed kardynałem protektorem Anibale Albano. Otrzymał kanonikat w kapitule w Ołomuńcu. Po powrocie na Śląsk, kardynał biskup wrocławski Filip Ludwik Sinzendorf nadał mu 25 grudnia 1734 roku kanonikat w kapitule katedralnej we Wrocławiu. Cztery lata później, w kościele św. Marcina we Wrocławiu, przyjął święcenia diakonatu, a następnie święcenia kapłańskie w Wiedniu. Kiedy w 1740 roku w Rzymie wybierano nowego papieża (Benedykt XIV), Filip Gotard towarzyszył kardynałowi biskupowi wrocławskiemu. Papież mianował go 9 września 1740 r. prałatem kustoszem w kapitule wrocławskiej, a 5 lutego 1741 r., kardynał Sinzendorf nadał mu godność prałata prepozyta w kolegiacie św. Krzyża we Wrocławiu. W tym czasie wojska pruskie Fryderyka II zajmowały Śląsk, witane przez ewangelickich mieszkańców, będących tu w większości, jako wyzwolicieli. Brat prałata Filipa Gotarda, Karol opuścił Śląsk udając się do Czech i to właśnie w jego imieniu Filip Gotard zarządzał majątkiem Schaffgotschów. W tym czasie zaprzyjaźnił się z królem Prus. W 1742 r. Filip Gotard, mimo zakazu przynależności do tajnych związków wolnomularskich (bulla papieża Klemensa XII z 1736 r.), wstąpił do Loży we Wrocławiu. Fryderyk II w tym samym czasie nadał mu kanonikat nominalny w sekularyzowanej kolegiacie w Halberstadt, a 24 lipca 1743 r., powierzył mu przez wymuszony wybór, urząd opata w klasztorze augustianów na Piasku we Wrocławiu oraz wyznaczył go 26 marca 1744 r. bez zgody kapituły i papieża na koadiutora z prawem następstwa na biskupstwie wrocławskim (mimo protestów duchowieństwa i wiernych). Pod naciskiem Fryderyka II doszło do zaakceptowania kandydatury i konsekracji 1 maja 1744 r. Filipa Gotarda Schaffgotscha, na biskupa. Po śmierci kardynała Sinzendorfa (28 września 1747 r.) Filip Gotard Schaffgotsch w 1748 r. został ordynariuszem diecezji wrocławskiej, księciem – biskupem wrocławskim. Tytuł książęcy biskupi wrocławscy uzyskali dzięki testamentowi księcia wrocławskiego Henryka IV Probusa, z 1290 r., kiedy to otrzymali suwerenną władzę w swych posiadłościach (Nysa, Grodków, Otmuchów, Paczków, Głuchołazy, Vidnawa, Zlate Hory, Jawornik, Fryvaldow). W czasie wojny siedmioletniej o Śląsk, Filip Gothard w 1753 r. nieoczekiwanie poparł Habsburgów, a w 1757 r. gdy Austriacy wkroczyli do Wrocławia, kazał w katedrze odśpiewać "Te Deum", a kiedy w tym samym roku do miasta wrócili Prusacy, musiał uciekać do letniej rezydencji biskupów wrocławskich na zamku w Janowej Górze koło Jawornika (austriacka część Śląska). W 1766 r. Filip Gothard Schaffgotsch został skazany na banicję i nigdy już za życia nie powrócił na Śląsk. Administrował tylko austriacką częścią diecezji, a w tym czasie pruską częścią rządzili wikariusze apostolscy. Zmarł 5 stycznia 1795 r. Jego zabalsamowane zwłoki, za zgodą króla pruskiego Fryderyka II Wilhelma, zostały sprowadzone do Jeleniej Góry i umieszczone w kościele Najświętszej Marii Panny. 10 stycznia trumnę z biskupem przewieziono do Cieplic i złożono w krypcie grobowej hrabiów Schaffgotschów, w kościele Św. Jana Chrzciciela. Filip Gotard Schaffgotsch jest jednym z biskupów wrocławskich, którzy nie zostali pochowani w Katedrze Wrocławskiej lub w kościele kolegiackim Św. Jakuba w Nysie. Z tego też powodu, kościół Św. Jana Chrzciciela w Cieplicach z kryptą, w której w pięknym szklanym sarkofagu złożono jego zabalsamowane ciało, ma szczególne znaczenie jako jedno z miejsc spoczynku biskupów wrocławskich. Warto też wiedzieć, iż Schaffgotchowie byli jednym z najznamienitszych rodów szlacheckich na całym Dolnym Śląsku. Większość budowli sakralnych, pałaców i zamków w Jeleniej Górze i okolicach powstała dzięki tej rodzinie. Jej protoplastą był rycerz Gotard Schaff – stąd nazwisko Schaffgotsch. 

Letnia rezydencja biskupów wrocławskich Zámek Jánský Vrch koło Jawornika.

Dzisiaj jest

poniedziałek,
16 lipca 2018

(197. dzień roku)

Polecamy strony

Licznik

Liczba wyświetleń:
3389601

Wyszukiwanie